است از پير و جوان ، كلفت و خانم . هريك را شب بخواهد با كمال افتخار و امتنان حاضر است . اين‌طور تسلط و اقتدار براى سلاطين ايران موجود است . با وجود اين اين‌طور اصرار در گرفتن ماهرخسار دارند و آخر الامر اين دختر تجريشى نخواهد گذاشت خواهرش به سرش بيايد و شاه عاجز خواهد شد . عيد بزرگ ملتى - چراغان دوشنبه 13 - عيد بزرگ ملتى ايران است . ديشب را كسبه استدعا كرده بودند اجازه داده شود چراغان بكنند . تا حال رسم نبود . امسال تازه رسم شده گفتند چراغان خوبى كرده بودند . اغلبى اطلاع نداشتند . من هم از جمله بودم و به تماشا نرفتم . خانهء حضرت و الا رفته به اتفاق تولوى خان و ميرزا ابراهيم حضرت عبد العظيم مشرف شديم . تاج الدين ميرزا ، شعاع الدين ميرزا بودند . آقاى عماد السلطنه و على محمد خان هم آمده [ اند ] . على محمد خان براى عروسى آمده خيال دارد همين‌جا عروسى كند . اما نواب عليه هنوز راضى نشده‌اند . گمان نمىكنم صورت بگيرد . در سر مقبرهء صارم - الدوله چاى و قهوه خورديم . صحبت زياد شد . جيرهء اهل نظام جيره‌هاى اهل نظام را مقطوع كرده‌اند . گفتند چهارصد هزار تومان جيره مى - برند و حال آن‌كه در عهد سپهسالار مرحوم يكصد هزار تومان بود . عدهء قشون حاضر ركاب الان كمتر از آن وقت است . اين مبلغ گزاف تمامش به توسط آقاى نايب السلطنه و اين دزدهاى دفتر لشكر داده شده و اغلب نوكرهاى خود آنها و مردم ديگر و كسبه هستند . مثلا استاد يوسف نجارباشى دويست تومان داده سرهنگ شد و الان سرتيپ اول است و به توسط اين و آن و دادن پول جيرهء ميرپنجى دارد . استاد ابراهيم خياط حضرت امير كبير سرهنگ است و جيرهء سرهنگى دارد . نوكرهاى تمام اين لشكرنويسها و صاحب فوجها تماما منصب دارند و جيره مىبرند . عليمردان نوكر حضرت و الا الان ياور [ است ] جيره و مواجب ياورى مىبرد ، همين‌طور نوكرهاى تمام مردم . اما من بيچاره ، در اين مدت بجز دو من جيره و چهار من عليق كه امين نظام برقرار كرد و پنجاه تومان جيره كه پس از فوت قزل ارسلان ميرزاى پسردائى بردم ديگر دينارى وجه ندارم . عمل بودجهء نظام خيلى مغشوش است . ظلم بالسويه مىكنند فقط براى اين‌كه دو روز اوقات صرف نكنند . يك‌مرتبه تمام را كسر مىكنند . حالا قرار شد جيرهء اشخاص خارج نظام را تسعير كنند ، دو تومان گندم و پانزده هزار جو بدهند و كاه هيچ ندهند . اين هم سر نخواهد گرفت ، به جهت آن‌كه مداخل آقا از همين‌جاست . نصف اين جيره به خود آقا و كسان او مىرسد . گذشته از اين امين جيره كه خزانه‌دار نظام است با آقا معاهدهء باطنى دارد و آنچه از بروات كسر كند يا اول سال تومانى سه هزار بخرد به آقا تحويل مىكند . دو سه روز قهر مىكند ، همانطور كه سال گذشته صدراعظم كرد و